අර Lamborghini කාරෙක දැකපු තත්පර 90න් පස්සේ, "ඉගෙනගෙන, රස්සාවක් කරලා, සතෙන් සතේ ඉතුරු කරලා හෙමීට පොහොසත් වෙනවා" කියන පරණ හීනේ සම්පූර්ණයෙන්ම ඔළුවෙන් අයින් වෙලා ගියා. විශ්වවිද්යාලයෙන් උපාධිය අරන් එළියට ආවේ සාමාන්ය රස්සාවකට හිරවෙන්නේ නෑ, කොහොමහරි තමන්ගේම ව්යාපාරයක් කරලා තරුණ කාලෙදිම ඉක්මනින් සාර්ථක වෙනවා කියන ලොකු විශ්වාසයකින්.
හැබැයි, හිතුවා තරම් ඒ ගමන මල් යහනාවක් වුණේ නෑ. වේගවත් පාර (Fastlane) හොයාගෙන යන්න ගත්තු උත්සාහයන් මුලදි සම්පූර්ණයෙන්ම අසාර්ථක වුණා. පටන් ගත්තු හැම ව්යාපාරයක්ම එක දිගට කඩාගෙන වැටුණා. සල්ලි එනවා වෙනුවට ණය කන්දක් ගොඩගැහුණා.
අන්තිමට ජීවත් වෙන්න සල්ලි නැතිම තැන, කිසිම පිළිගැනීමක් නැති, කවුරුවත් කරන්න කැමති නැති පහළම මට්ටමේ රස්සාවල් ගොඩක් කරන්න සිද්ධ වුණා. චීන කෑම කඩේක පිඟන් හේදුවා, පීසා ඩිලිවරි කළා, පාන්දර නැගිටලා පත්තර බෙදුවා, පාරේ තියෙන ලයිට් කණු පේන්ට් කළා.
වයස අවුරුදු 26 වෙද්දී ජීවිතේ තිබුණේ ලොකුම අඳුරු අගාධයක. විශ්වවිද්යාලයේ එකට හිටපු යාළුවෝ සාමාන්ය රස්සාවල් කරලා, වාහන අරන්, ගෙවල් අරන් සතුටින් ජීවිතේ ඉස්සරහට යද්දි, තමන් හිටියේ පාරටම වැටිලා. ස්ථිර ආදායමක්, අනාගතයක් පේන්න නැති නිසා ආදරය කරපු පෙම්වතියත් දාලා ගියා. ඒ මදිවට ගෙදරින් අම්මා හැමතිස්සෙම "මෙහෙම රස්තියාදු වෙන්නේ නැතුව ගිහින් රස්සාවක් හොයාගන්නවා ළමයෝ!" කියලා කෑගහන්න ගත්තා. මේ හැමදේම එක්ක ජීවිතේට ආවේ දරාගන්න බැරි තරම් ලොකු මානසික පීඩනයක් (Depression).
හැබැයි මේ කතාවේ ලොකුම හැරවුම් ලක්ෂ්යය ආවේ ඒ කිසිම දෙයක් නෙවෙයි. ඒක වුණේ දරුණු හිම කුණාටුවක් ආපු දවසක. එදා රෑ, කුලියට ලිමොසින් (Limo) කාර් එකක් පදවන රස්සාව කරමින් ඉද්දි, පාරේ අයිනේ කාර් එක නතර කරගෙන ලොකු හිම කුණාටුවකට මැදි වෙලා ඉන්න සිද්ධ වුණා.
ඒ සීතල කාරෙක ඇතුළේ, කාගෙවත් පිහිටක් නැතුව තනියම ගැහෙමින් ඉද්දි හිතට ආවේ මහා පුදුම වේදනාවක්. "මම මේ මොකක්ද කරන්නේ? මගේ ජීවිතේ මේකද? මෙතනින් එහාට මට යන්න තැනක් නැද්ද?" කියලා තමන්ගෙන්ම අහගත්තා.
අන්න ඒ බලාපොරොත්තු කඩවීම සහ ඒ මොහොතේ දැනුණු වේදනාව තමයි ජීවිතේ ආපු ලොකුම තල්ලුව වුණේ. ඒ වේදනාව තමයි සාමාන්ය ජීවිතේ අතෑරලා, කොහොමහරි හරිම පාර (Fastlane) හොයාගන්නවාමයි කියන දැඩි තීරණයට එන්න පාර කැපුවේ. සාර්ථකත්වයට යන පාරේ වැටෙන එක සාමාන්ය දෙයක් වුණත්, ඒ වැටුණු තැනින් නැගිටින්න ලැබුණු ලොකුම ශක්තිය වුණේ අන්න ඒ හිම කුණාටුව මැද දැනුණු අසරණකමයි.
පොඩ්ඩක් හිතන්න, ධනවත් වෙනවා කියන්නේ වයසට ගිහින් කොණ්ඩේ පැහුණට පස්සේ ලැබෙන දෙයක් කියලා හිතාගෙන හිටපු කාලයක් ගැන. සමාජයෙන් අපේ ඔළුවට දාලා තිබුණේ සුපිරි කාර් පදින්න, ලොකු ගෙවල් වල ඉන්න නම් එක්කෝ ජනප්රිය නළුවෙක් වෙන්න ඕනේ, නැත්නම් ලෝකයම දන්න ක්රීඩකයෙක් වෙන්න ඕනේ, එහෙමත් නැත්නම් වයස අවුරුදු 60-70 පැනපු කෙනෙක් වෙන්න ඕනේ කියන එකයි. ඒ රාමුව ඇතුළේ හිරවෙලා, තමන්ගේ හීන ඔක්කොම අතෑරලා දාලා හිටපු කාලෙක තමයි මේ පුදුම හිතෙන සිදුවීම වෙන්නේ.
සාමාන්ය දවසක, අයිස්ක්රීම් එකක් කන්න කඩේකට ගිය වෙලාවක පාරේ අයිනේ නවත්තලා තිබුණා දැක්කම පිස්සු හැදෙන ජාතියේ කාර් එකක්. ඒ තමයි දොරවල් උඩට ඇරෙන, ඒ කාලේ හැමෝම හීන දකින සුපිරි Lamborghini Countach කාරෙකක්. මේ වගේ කාර් එකක් හැබැහින් දකින්න ලැබෙන එකත් ලොකු දෙයක්.
හිතේ තිබුණු කුතුහලයටම ඈතට වෙලා බලන් හිටියා කවුද මේකෙන් බහින්නේ කියලා. ඔළුවේ වැඩ කරපු විදිහට මේ වගේ කාරෙකකින් බහින්න ඕනේ එක්කෝ වයසක සීයෙක්, එහෙමත් නැත්නම් කවුරුහරි ප්රසිද්ධ චරිතයක්. කාරෙකේ දොර හෙමීට උඩට ඇරුණා. ඒත් ඒකෙන් බැස්සේ කවුද?
හරියටම බැලුවොත් අවුරුදු 25ක විතර තරුණයෙක්! කිසිම විශේෂයක් නැති, සාමාන්ය ටී-ෂර්ට් එකකුයි ඩෙනිමකුයි ඇඳපු, කොල්ලෙක්.
මේක දැක්කම ඔළුවට ආපු ලොකුම ප්රශ්නය වුණේ "මේ කොල්ලා කොහොමද මේ වගේ කාරෙකක් ගත්තේ?" කියන එකයි. ඒ කුතුහලය කොච්චරද කිව්වොත්, කෙලින්ම ගිහින් ඔහුගෙන් අහුවා "සමාවෙන්න, මම දන්නවා මේක අහන එක හරි නෑ කියලා, ඒත් ඔයා ජීවත් වෙන්න මොනවද කරන්නේ? (What do you do for a living?)" කියලා.
ඒ තරුණයා කිසිම ලොකුකමක් නැතුව හරිම කෙටි උත්තරයක් දුන්නා.
"මම අලුත් දේවල් නිර්මාණය කරනවා (I'm an inventor)" එච්චරයි. එහෙම කියලා ඔහු යන්න ගියා.
මේ මුළු සිදුවීමටම ගතවුණේ තත්පර 90ක් විතරයි. හැබැයි ඒ තත්පර 90 ඇතුළත, ජීවිත කාලයක් පුරාවට ඔළුවේ තිබුණු ලොකුම බොරුවක් කුඩුපට්ටම් වෙලා ගියා. ඒ තමයි "පොහොසත් වෙන්න නම් වයසට යනකම් ඉන්න ඕනේ" කියන කතාව.
ප්රසිද්ධ නළුවෙක් නොවී, ජාත්යන්තර මට්ටමේ ක්රීඩකයෙක් නොවී, අම්මා තාත්තාගෙන් ලැබුණු සල්ලි නැතුව, ඒ වගේම වයසට යන්නෙත් නැතුව තරුණ කාලෙදිම මේ වගේ සුපිරි ජීවිතයක් ගත කරන්න පුළුවන් කියන එක ඒ මොහොතේ හොඳටම පැහැදිලි වුණා. අර තරුණයා කූපන් එකතු කරලා හරි, පඩියෙන් 10%ක් බැංකුවේ දාලා හරි නෙවෙයි ඒ Lamborghini එක ගත්තේ. ඔහු කළේ මිනිස්සුන්ට වටිනාකමක් දෙන "නිර්මාණයක්" (System එකක්) හදපු එකයි.
ඒ තත්පර 90 තමයි ජීවිතේ සම්පූර්ණයෙන්ම වෙනස් පාරකට (Fastlane එකට) හරවපු හැරවුම් ලක්ෂ්යය වුණේ. සමාජය කියන "හෙමින් පොහොසත් වෙන" බොරුවෙන් අයින් වෙලා, හරි පාර හොයාගත්තොත් තරුණ කාලෙදිම කෝටිපතියෙක් වෙන එක හීනයක් නෙවෙයි, ඒක ඇත්තටම කරන්න පුළුවන් දෙයක් කියන ගිනි පුපුර පත්තු වුණේ අන්න ඒ මොහොතේදීයි.
අර තත්පර 90 සිදුවීමෙන් පස්සේ ඔළුවට ආපු ලොකුම සහ වැදගත්ම අවබෝධය තමයි මේක.
අපේ සමාජය හැමතිස්සෙම අපිට මවලා පෙන්නන්නේ, කෝටිපතියෝ වෙන්නේ අහසින් කඩාපාත් වෙච්ච විශේෂ මිනිස්සු කොටසක් කියලා. ඒ මානසිකත්වයට අනුව, තරුණ කාලෙදිම සුපිරි ධනවතෙක් වෙන්න නම් ඔයාට අනිවාර්යයෙන්ම මේ දේවල් වලින් එකක් තියෙන්නම ඕනේ: එක්කෝ ජනප්රිය නළුවෙක් හෝ ගායකයෙක් වෙන්න ඕනේ, නැත්නම් ලෝකෙම දන්න ක්රීඩකයෙක් වෙන්න ඕනේ, එහෙමත් නැත්නම් පරම්පරාවෙන් ලැබුණු ලොකු සල්ලි කන්දක් තියෙන්න ඕනේ.
මේ කිසිම විශේෂ දක්ෂතාවයක් හරි ප්රසිද්ධියක් හරි නැති, සාමාන්ය පවුලක ඉපදුණු කෙනෙක්ට තියෙන එකම විකල්පය "උදේ ඉඳන් රෑ වෙනකම් අනුන්ගේ රස්සාවක් කරලා, කීයක් හරි ඉතුරු කරගෙන වයසට යනකම් බලන් ඉන්න එක" විතරයි කියන බොරුව තමයි අපි හැමෝම යටි හිතින් විශ්වාස කළේ. තමන්ට ඒ වගේ විශේෂ දක්ෂතාවයක් නැති නිසා තරුණ කාලෙදි සල්ලි හොයන හීනය අතෑරලා දාන තරුණයෝ කොච්චර නම් ඉන්නවද?
හැබැයි අර Lamborghini එකෙන් බැහැපු තරුණයා මේ කතාව සම්පූර්ණයෙන්ම වෙනස් කළා. ඔහු රූපවාහිනියේ ඉන්න ජනප්රිය චරිතයක් නෙවෙයි. ඔහුට ලෝක වාර්තා තියපු ක්රීඩා හැකියාවක් තිබුණෙත් නෑ. ඔහු පාරේ යන සාමාන්ය තරුණයෙක් වගේමයි හිටියේ. ඔහුම කියපු විදිහට ඔහු කළේ "අලුත් දේවල් නිර්මාණය කරන එක" (Inventor). ඒ කියන්නේ ඔහු සමාජයේ තියෙන ප්රශ්නයක් අඳුරගෙන, ඒකට විසඳුමක් දෙන, මිනිස්සුන්ට වටිනාකමක් එකතු කරන "පද්ධතියක්" (System එකක්) හදපු කෙනෙක්.
එතනදි තමයි මේ ලොකුම රහස තේරුම් යන්නේ. ලොකුවට සල්ලි හොයන්න නම් ලෝකයම ඔයාව අඳුරන්න ඕනේ නෑ. ඔයාට සින්දු කියන්න, රඟපාන්න, නැත්නම් විශේෂ මැජික් පෙන්වන්න පුළුවන් වෙන්න ඕනෙත් නෑ. ඔයා කරන්න ඕනේ එකම දේ, මිනිස්සුන්ට අවශ්ය කරන දෙයක් හොයාගෙන, ඒක ලබාදෙන ක්රමයක් (ව්යාපාරයක්, සේවාවක් හෝ නිර්මාණයක්) හදන එකයි.
මේ අවබෝධය ඇත්තටම මහා ලොකු නිදහසක්. මොකද, ඒකෙන් කියන්නේ අපේ අනාගතය සහ ධනවත් වීම තීරණය වෙන්නේ අපේ ජානවලින්වත්, පවුල් පසුබිමෙන්වත්, නැත්නම් රූපවාහිනියේ පෙන්වන බොරු මායාවන්ගෙන්වත් නෙවෙයි කියන එකයි. කිසිම ප්රසිද්ධියක් නැති, සමාජ ජාලා වල ෆලෝවර්ස්ලා ලක්ෂ ගණන් නැති, සාමාන්ය කාමරයක ඉඳන් වැඩ කරන කෙනෙක්ට වුණත්, හරියට "වේගවත් පාරේ" (Fastlane) නීති තේරුම් අරන් මිනිස්සුන්ගේ ප්රශ්න විසඳන ව්යාපාරයක් හැදුවොත්, මේ ලෝකේ ඉන්න ඕනෑම සුපිරි තරුවකට වඩා ඉක්මනින් ධනවත් වෙන්න පුළුවන්.
නියම සහ එකම "විශේෂ දක්ෂතාවය" කියන්නේ අනුන්ගේ රස්සාවල් වල හිරවෙන්නේ නැතුව, තමන්ගේම කියලා ආදායම් එන පද්ධතියක් ගොඩනගා ගන්න එකයි කියන ඇත්ත එදා ඒ සිදුවීමෙන් පස්සේ හොඳටම තේරුම් ගියා.
"තරුණ කාලෙදිම කෝටිපතියෙක් වෙනවා, මම කවදාවත් සාමාන්ය රස්සාවකට කොටු වෙන්නේ නෑ" කියලා දැඩි තීරණයක් ගත්තට පස්සේ, හෙට ඉඳන් ඔයාගේ පාරේ මල් අතුරලා තියෙයි කියලා හිතනවා නම් ඒක ලොකු මුලාවක්. ඇත්තම කතාව නම්, සාමාන්ය රාමුවෙන් පිට පැනලා වෙනස්ම ගමනක් (Fastlane) යන්න තීරණය කරපු ගමන් තමයි ජීවිතේ දරුණුම අභියෝග සහ බාධක පටන් ගන්නේ.
මේ ගමන යද්දී අනිවාර්යයෙන්ම මුහුණ දෙන්න වෙන ප්රධාන මානසික වැටීම් සහ බාධක කිහිපයක් තියෙනවා:
1. වටපිටාවෙන් එන දැවැන්ත පීඩනය
ඔයා තමන්ගේම කියලා දෙයක් ගොඩනගන්න මහන්සි වෙද්දී, ව්යාපාර කඩාගෙන වැටිලා ණය වෙද්දී, ඔයාගේ වයසේ ඉන්න අනිත් යාළුවෝ සාමාන්ය රස්සාවල් වලට යාවි. එයාලා ලීසිං දාලා කාර් ගනීවි, බැංකු ණය අරන් ගෙවල් හදාවි, ලොකුවට වෙඩින් අරන් සමාජයට "සාර්ථකයි" කියලා පෙන්වාවි. ඒ වෙලාවට ඔයාට දැනෙන්නේ ඔයා ජීවිතේ පරාද වෙච්ච, කිසිම දෙයක් කරගන්න බැරි වෙච්ච කෙනෙක් විදිහටයි. මේ සංසන්දනය කිරීම තමයි හිතට එන ලොකුම වධය.
2. ආදරය කරන අයගෙන්ම එන බාධාව
ගොඩක් වෙලාවට ඔයාගේ හීනේ කුඩු කරන්නේ පිට මිනිස්සු නෙවෙයි, ඔයාට වැඩියෙන්ම ආදරය කරන අයයි. අම්මා, තාත්තා, සහකරු හෝ සහකාරිය නිතරම කියාවි "ඔය කරන පිස්සු වැඩ නවත්තලා, ස්ථිර පඩියක් හම්බවෙන රස්සාවක් හොයාගන්න" කියලා. එයාලා එහෙම කියන්නේ ඔයාට තියෙන ආදරේට සහ බයට වුණත්, ඒ වචන වලින් වෙන්නේ ඔයාගේ මානසිකත්වය සම්පූර්ණයෙන්ම කඩාගෙන වැටෙන එකයි. අසාර්ථකත්වය නිසා සමහරවිට ඔයාගේ පෙම්වතිය හෝ පෙම්වතා ඔයාව දාලා යන්නත් පුළුවන්. එතකොට දැනෙන තනිකම සහ පීඩනය (Depression) වචනයෙන් විස්තර කරන්න බෑ.
මේ හැමදේටම මුහුණ දීලා නොවැටී ඉස්සරහට යන්නේ කොහොමද?
මෙන්න මේ මානසිකත්වය හදාගන්න එක තමයි වැදගත්ම දේ:
සාමාන්ය මිනිස්සු ටිකක් අමාරු වෙද්දී, මානසිකව වැටෙද්දී ආපහු හැරිලා ගිහින් ආරක්ෂිත රස්සාවකට හැංගෙනවා. හැබැයි තරුණ කාලෙදිම ධනවත් වෙන අය කරන්නේ, මුළු ලෝකෙම තමන්ට විරුද්ධව හිටියත්, සාක්කුවේ සතයක්වත් නැති වුණත්, තමන්ගේ ඉලක්කය වෙනුවෙන් අර බාධක ඔක්කොම මැදින් හිත හදාගෙන ඉස්සරහටම යන එකයි. ඒ මානසික ශක්තිය තමයි කෝටිපතියෙක් වෙන එකේ පළවෙනිම රහස.
අර හිම කුණාටුව මැද, ජීවිතේ බිංදුවටම වැටිලා ඉද්දි ගත්තු දැඩි තීරණයත් එක්ක අලුත් ගමනක් පටන් ගත්තා. ඒ වෙනකොටත් තේරිලා තිබුණේ තමන්ගේ කාලය පැයෙන් පැයට විකුණලා (කූලී වැඩ කරලා, පීසා බෙදලා, වාහන පදවලා) කවදාවත් මේ මඩ ගොඩෙන් ගොඩ එන්න බෑ කියන එකයි. වෙනස්ම විදිහක දෙයක් කරන්න ඕනේ කියන අවබෝධයත් එක්ක, සම්පූර්ණයෙන්ම අලුත් ක්ෂේත්රයක් ගැන තනියම ඉගෙන ගන්න පටන් ගත්තා. ඒ තමයි පරිගණක සහ වෙබ් අඩවි නිර්මාණය කිරීම.
ලොකු විශ්වවිද්යාල වලට ගිහින් නෙවෙයි, පුස්තකාලයෙන් පොත් අරන්, රෑ නිදිමරාගෙන තනියම කෝඩින් (Coding) සහ වෙබ්සයිට් හදන හැටි ඉගෙන ගත්තා. ඊටපස්සේ, තමන් දැනටමත් කරමින් හිටපු ඒ ලිමොසින් (Limo) රස්සාව ඇතුළෙම තිබුණු ලොකු ප්රශ්නයක් අඳුරගත්තා. ඒ තමයි, ලිමොසින් වාහන කුලියට දෙන සමාගම් වලට පාරිභෝගිකයෝ හොයාගන්න අමාරුයි, ඒ වගේම වාහනයක් ඕන කරන මිනිස්සුන්ට හොඳ සමාගමක් හොයාගන්න එකත් අමාරුයි.
මේ ප්රශ්නෙට විසඳුමක් විදිහට, මේ දෙගොල්ලන්වම එකතු කරන පුංචි වෙබ් අඩවියක් නිර්මාණය කළා. මේ වෙබ් අඩවියෙන් කළේ පාරිභෝගිකයින්ගේ අවශ්යතාවය වාහන සමාගම් වලට යවලා ඒ වෙනුවෙන් පොඩි කොමිස් මුදලක් ලබාගන්න එකයි.
ජීවිතේ වෙනස් කරපු ඒ උදෑසන:
වෙබ් අඩවිය හදලා ඉවර වෙලා ටික දවසක් ගියා. එක දවසක් උදේ අවදි වෙලා පරිගණකය ඔන් කරලා බලද්දි මහා පුදුම දෙයක් වෙලා තිබුණා. ඊයේ රෑ නින්දට ගියාට පස්සේ, කවුරුහරි කෙනෙක් වෙබ් අඩවියට ඇවිත් සේවාවක් වෙන්කරවාගෙන තිබුණා. ඒ වෙනුවෙන් ඩොලර් කිහිපයක මුදලක් ගිණුමට වැටිලා තිබුණා!
ගාණ පොඩි වුණත්, ඒකෙන් දුන්නු පණිවිඩය මුළු ලෝකයක් තරම් වටිනවා. "මම නිදාගෙන ඉද්දිත් මට සල්ලි ලැබිලා!" මේක තමයි නියම නිදහස. සාමාන්ය රස්සාවකදි ඔයාට සල්ලි හම්බවෙන්නේ ඔයා ඇහැරිලා, මහන්සි වෙලා වැඩ කරන වෙලාවට විතරයි. ඔයා වැඩ කරන එක නැවැත්තුවොත්, ඔයාට ලැබෙන සල්ලිත් එතනින්ම නතර වෙනවා. හැබැයි එදා ඒ උදෑසන තේරුම් ගියා, තමන්ගේ මහන්සියයි (කාලය) ලැබෙන ආදායමයි අතර තියෙන සම්බන්ධය කඩලා දාන්න පුළුවන් කියලා.
"සල්ලි ගහක්" (Money Tree) කියන්නේ මොකක්ද?
නිදාගද්දිත් සල්ලි එනවා කියන්නේ මැජික් එකක් නෙවෙයි. ඒකෙන් අදහස් කරන්නේ ඔයා වෙනුවෙන් දවසේ පැය 24ම, අවුරුද්දේ දවස් 365ම වැඩ කරන "ව්යාපාරික පද්ධතියක්" (Business System) නිර්මාණය කරන එකටයි. ඒ පද්ධතියට තමයි "සල්ලි ගහක්" කියලා කියන්නේ.
වෙබ් අඩවියක්, මෘදුකාංගයක්, පොතක්, කෙනෙක්ට කුලියට දෙන්න පුළුවන් දේපළක් වගේ ඕනෑම දෙයක් මේ වගේ සල්ලි ගහක් වෙන්න පුළුවන්. මුලින්ම මේ ගහ හිටවලා (ව්යාපාරය පටන් ගෙන), ඒකට වතුර දාලා (කාලය සහ මහන්සිය කැප කරලා) ඒක ලොකු කරනකම් ඔයාට ගොඩක් මහන්සි වෙන්න වෙනවා. ඒක ලේසි නෑ. හැබැයි දවසක ඒ ගහ තනියම හිටගන්න පුළුවන් මට්ටමට ලොකු වුණාට පස්සේ, ඔයාට තියෙන්නේ ගහ හෙවණට වෙලා නිදහසේ ජීවිතේ විඳින්න විතරයි.
වේගවත් පාරේ (Fastlane) ගිහින් කෝටිපතියෙක් වෙනවා කියන එකේ ප්රධානම රහස තියෙන්නේ මෙතනයි. ඒ තමයි අනුන්ගේ ගස් වලට වතුර දාන (රස්සාවක් කරන) එක නවත්තලා, තමන්ගේම කියලා සල්ලි ගහක් වවාගන්න එක!
2 වෙනි කොටස - ධනය කියන්නේ නිකම්ම පාරක් නෙවෙයි, ඒක සම්පූර්ණ ගමනක්!